Bizden Haberler

Şirket Ünvan Sorgulama Nasıl Yapılır? Ticaret Unvanı Seçme Kuralları (2026)

Yeni bir şirket kurarken ya da şahıs işletmesini şirkete dönüştürürken ilk sorulardan biri şudur: "Düşündüğüm isimle tescilli bir şirket var mı?" Türkiye'de tescilli ticaret unvanları, TOBB Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Müdürlüğü'nün Unvan Sorgulama sayfasından ücretsiz olarak sorgulanabilir. Sorgulama için e-Devlet şifresi ya da üyelik gerekmez; ekranda yalnızca ünvan ve güvenlik kodu istenir.

Şirket ünvan sorgulama adım adım

1. Resmî sayfayı açın: Yukarıdaki bağlantıyla ticaretsicil.gov.tr adresindeki "Unvan Sorgulama" ekranına gidin. Sayfaya sitenin "Hızlı Erişim" menüsünden de ulaşılır.
2. Ünvanın ayırt edici kelimesini yazın: "Unvan" kutusuna düşündüğünüz ismin özel kısmını yazın. "Limited Şirketi", "Sanayi ve Ticaret" gibi genel ifadeler yerine ünvanı diğerlerinden ayıran kelimeyle aramak benzer kayıtları görmeyi kolaylaştırır.
3. Güvenlik kodunu girip "Sorgula"ya basın.
4. Sonuçları karşılaştırın: Özel ismi (eki) ve ilk işletme konusu sizinkiyle aynı olan bir ünvan varsa, ünvanınız ayırt edici bir ek yapılmadan tescil edilemez. Kurallar aşağıda örneklerle anlatılmıştır.

TOBB'un açıklamasına göre bu sorgulama, TOBB ile Ticaret Bakanlığı'nın ticaret unvanı veri tabanları üzerinden yapılır. Sorgulama bir ön kontroldür; ünvanın tescile uygun olup olmadığına, başvuruyu inceleyen ticaret sicili müdürlüğü karar verir. İzmir'de bu müdürlük İzmir Ticaret Odası bünyesindedir.

Benzer ünvan kuralı: Hangi ünvan tescil edilemez?

Türk Ticaret Kanunu'nun 45. maddesine göre bir ticaret unvanı, Türkiye'nin herhangi bir sicil müdürlüğünde daha önce tescil edilmiş başka bir ünvandan ayırt edilebilmelidir; gerekiyorsa ünvana ek yapılır. Yani kontrol yalnızca İzmir'deki kayıtlarla sınırlı değildir, Türkiye geneli esas alınır. TOBB'un ünvan sorgulama sayfasındaki örneklere göre:

• Aynı ek ve aynı ilk işletme konusu: "A İnşaat Otomotiv Tekstil Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi" tescilliyse, "A İnşaat Tekstil Turizm Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi" ayırt edici bir ek yapılmadan tescil edilemez.
• Aynı ek, farklı ilk işletme konusu: "B İnşaat Otomotiv Sanayi Anonim Şirketi" tescilliyse, "B Turizm İnşaat Sanayi Anonim Şirketi" ek yapılmadan tescil edilebilir.
• Yalnızca şirket türü farklı: "C Turizm Limited Şirketi" tescilliyse, "C Turizm Anonim Şirketi" ayırt edici bir ek yapılmadan tescil edilemez.

Ticaret unvanı seçerken uyulacak kurallar

İşletme türü	Ünvanda bulunması gerekenler
Şahıs işletmesi (gerçek kişi tacir)	Ad ve soyad, kısaltılmadan yazılır. Şirket varmış izlenimi veren ekler yapılamaz (TTK md. 41 ve 46/2).
Limited ve anonim şirket	"Limited şirket" ya da "anonim şirket" ibaresi ve işletme konularından en az biri. Ünvanda gerçek bir kişinin adı veya soyadı varsa şirket türü kısaltılarak yazılamaz (TTK md. 43).
Kollektif şirket	Ortakların tamamının ya da en az birinin adı ve soyadı ile şirket türünü gösteren ibare.
Komandit şirket	Komandite ortaklardan en az birinin adı ve soyadı ile şirket türü. Komanditer ortakların adı ünvanda yer alamaz.
Şube	Merkezin ticaret unvanı ve şube olduğunu belirten ifade.

• Yabancı kelime: Ünvan yabancı dilde belirlenebilir; ancak işletme konusunu ve şirket türünü gösteren ibareler Türkçe olmalıdır.
• "Türk", "Türkiye", "Cumhuriyet", "Millî" kelimeleri: Bir ticaret unvanına ancak Cumhurbaşkanı kararıyla konabilir (TTK md. 46/3).
• Ülke adları: Bir ülkenin adını ünvanda kullanmak için o ülkenin yetkili makamlarından izin alınması gerekir.
• Yanıltıcı ekler: İşletmenin kimliği, genişliği, önemi ya da mali durumu hakkında yanlış izlenim uyandıran, gerçeğe ve kamu düzenine aykırı ekler kullanılamaz (TTK md. 46/1). Ünvandaki ifadeler ahlaka ve ulusal çıkarlara aykırı olamaz, kültürel ve tarihî değerleri zedeleyemez.
• Silinen ünvanlar: Ticaret sicilinden silinen bir ünvan, beş yıl geçmeden başka bir tacir adına yeniden tescil edilemez.

Ünvan, marka ve alan adı aynı şey değildir

Ticaret unvanının tescil edilmesi, aynı ismin marka olarak da korunduğu anlamına gelmez. Ürün ya da hizmet adı olarak kullanılacak isimler için Türk Patent ve Marka Kurumu'nda ayrıca marka araştırması ve başvurusu yapılır. İnternet alan adı (örneğin .com.tr) da ayrı bir kayıttır. Ünvan, marka ve alan adının birlikte planlanması ileride isim değişikliği ihtiyacını azaltır.

Ünvan tescil edildikten sonra

• 15 gün kuralı: Her tacir, ticari işletmenin açıldığı günden itibaren 15 gün içinde işletmesini ve seçtiği ticaret unvanını, işletme merkezinin bulunduğu yer ticaret siciline tescil ve ilan ettirir (TTK md. 40).
• Kullanım: Ticari işlemler ticaret unvanıyla yapılır, belgeler bu unvan altında imzalanır; tescilli ünvan iş yerinde görülebilecek bir yere okunaklı biçimde yazılır (TTK md. 39).
• Koruma: Usulüne göre tescil ve ilan edilmiş ünvanı kullanma hakkı yalnızca sahibine aittir (TTK md. 50). Ünvanın ticari dürüstlüğe aykırı biçimde başkasınca kullanılması hâlinde hak sahibi; tespit, yasaklama, ünvanın değiştirilmesi veya silinmesi ve tazminat isteyebilir (TTK md. 52).
• Sicil ilanları: Kuruluş ve ünvan değişikliği gibi tescil ilanları Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanır. İlanları görmek ve onaylı suret almak için gazeteye giriş gerekir: Ticaret Sicil Gazetesi girişi ve ilan sorgulama.

Sık yapılan hatalar

• Yalnızca tam ünvanı aratıp benzer kayıtları gözden kaçırmak; ayırt edici kelimeyi tek başına da aratmak gerekir.
• Şirket türünü değiştirerek (limited yerine anonim) aynı ünvanın kullanılabileceğini düşünmek.
• Marka tescilini ünvan tescili, ünvan tescilini de marka koruması sanmak.
• Limited ve anonim şirket ünvanında işletme konusunu yazmamak.
• Ünvan kesinleşmeden tabela, kartvizit ve internet sitesi hazırlıklarına başlamak.

Sık sorulan sorular

Şirket ünvan sorgulama ücretli mi?
Hayır. ticaretsicil.gov.tr adresindeki ünvan sorgulama ücretsizdir.

Ünvan sorgulama için e-Devlet girişi gerekir mi?
Gerekmez. Unvan Sorgulama ekranında ünvanı ve güvenlik kodunu yazmak yeterlidir.

MERSİS'te ünvan kontrol ediliyor mu?
Şirket kuruluş başvurusu MERSİS üzerinden hazırlanır ve ünvan bu başvuruda yazılır; tescil sırasında ünvanı ticaret sicili müdürlüğü inceler. Başvurudan önce ticaretsicil.gov.tr'de ön sorgulama yapmak, başvurunun ünvan nedeniyle geri dönme ihtimalini azaltır.

Sorgulamada benzer sonuç çıkmadıysa ünvan kesin alınır mı?
Kesin değildir. Ünvanın kanuna uygunluğu (şirket türü, işletme konusu, izne bağlı kelimeler gibi) ve son karar ticaret sicili müdürlüğünün incelemesine bağlıdır.

Şahıs işletmesinin ünvanına işletme adı eklenebilir mi?
Evet. Ad ve soyad kısaltılmadan yazılmak şartıyla işletmenin özelliğini belirten ya da hayalî adlardan oluşan ekler yapılabilir; ancak şirket varmış izlenimi veren ekler kullanılamaz (TTK md. 41 ve 46).

İlgili yazılar: İzmir'de Şirket Kuruluşu Rehberi (2026–2027) · Sık Sorulan Sorular · Ticaret Sicil Gazetesi Girişi

Yazar: SMMM Serkan Kaplan · Serbest Muhasebeci Mali Müşavir · İzmir SMMM Odası · 2000 yılından bu yana meslekte
Büro: Bahçelievler Mah. 1831/14 Sok. No:12 D:1 Karşıyaka Tower, 35600 Karşıyaka / İzmir · Cep / WhatsApp: 0532 515 50 35 · Ofis: 0232 503 00 30 · [email protected]

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat değişebilir.

Kaynaklar: TOBB Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi, Unvan Sorgulama sayfası ve "Ünvan seçerken dikkat edilmesi gereken hususlar" açıklaması; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (md. 39, 40, 41, 43, 45, 46, 50, 52); 14.02.2014 tarihli ve 28913 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan ticaret unvanlarına ilişkin tebliğ.

Etiketler: #şirketünvansorgulama #unvansorgulama #ticaretunvanı #şirketunvanı #ticaretsicili #ticaretsicilgazetesi #mersis #şirketkuruluşu #limitedşirket #anonimşirket #izmirşirketkuruluşu #izmirmalimüşavir #karşıyakamalimüşavir #izmirmuhasebe